Norveç Halk Yardımı (NPA) tarafından yayınlanan yeni bir rapor, 1945 ile 2017 yılları arasında gerçekleştirilen 2400'den fazla nükleer denemenin yıkıcı ve devam eden etkilerini ortaya koyuyor.
Agence France-Presse'e özel olarak verilen bir raporda , kuruluş, geçmişteki nükleer testlerin küresel ölçekte süregelen etkilerini ayrıntılı olarak ele alıyor.
Zaman içinde, nükleer silah testlerinin yol açtığı radyoaktif serpintinin "kanser ve diğer hastalıklardan kaynaklanan 4 milyon erken ölümle" bağlantılı olduğu tespit edilmiştir.
Bulgular, nükleer silahlı ülkelerin gizlilik ve hesap verebilirlik eksikliğiyle karakterize edilen küresel bir sağlık krizini vurgulamaktadır.
NPA Başkanı Raymond Johansen, AFP'ye verdiği demeçte, "Geçmişteki nükleer testler bugün de ölümlere yol açmaya devam ediyor" dedi. Johansen, yeni raporun "nükleer silahların bir daha asla test edilmesini veya kullanılmasını önleme kararlılığını güçlendireceğini" umuyor.
2.400'DEN FAZLA NÜKLEER CİHAZ PAYLAŞILDI
1945 ile 2017 yılları arasında 2.400'den fazla nükleer cihaz patlatıldı.304 sayfa uzunluğundaki rapor, nükleer silah sahibi ülkelerin gerçeği gizlemek için "propaganda" ve "gizlilik" yöntemlerini nasıl kullandıklarını ayrıntılarıyla anlatıyor. Fransız Polinezyası'nda insanlara genellikle testlerin biyolojik olarak tehlikeli olmaktan ziyade ekonomik olarak faydalı olduğu öğretilirdi.Kiribati'de çevresel hasara ilişkin kayıtlar İngiliz ve Amerikan kasalarında kilitli kalmaya devam ediyor. Cezayir'de ise Fransa tarafından gömülen radyoaktif atıkların yerleri kamuoyu tarafından hala bilinmiyor.
Tahiti milletvekili olan ve 24 yaşında lösemi teşhisi konulan, şu anda 37 yaşında olan Hinamoeura Cross, AFP'ye verdiği demeçte, "Bizi zehirlediler" dedi .
Cross, Fransa'nın 1996'da Fransız Polinezyası'ndaki evinin yakınlarında son nükleer denemesini gerçekleştirdiği sırada henüz yedi yaşındaydı.
Biyolojik bedel on yedi yıl sonra, kendisine lösemi teşhisi konulduğunda ortaya çıktı; bu teşhis, ailesinin acı bir öyküsünü yansıtıyordu, çünkü annesi, büyükannesi ve teyzesi de daha önce tiroid kanserinden muzdaripti.
TRUMP: ÇALIŞMALAR YENİDEN BAŞLAYABİLİR
Donald Trump'ın ABD'nin nükleer denemelere yeniden başlayabileceğine dair son açıklamasıyla birlikte, nükleer deneme tehdidi küresel ölçekte yeniden aciliyet kazandı.
Nükleer Çağ Barış Vakfı Başkanı Ivana Hughes gibi uzmanlar, yüzyıllık sonuçları göz önüne alındığında bu adımı "çok, çok, çok tehlikeli" olarak nitelendirdi.
15 ÜLKEDE YOĞUNLAŞMIŞ DURUMDA
En ağır yük, çoğunlukla eski sömürgeler olan 15 ülkede yoğunlaşmış durumda; bu ülkelerdeki yerel topluluklar orantısız oranlarda travma, doğuştan gelen anormallikler ve kronik hastalıklarla karşı karşıya kalmaya devam ediyor.
Bilimsel kanıtlar artık düşük dozda radyasyonun bile daha önce sanıldığından çok daha tehlikeli olduğunu doğruluyor.
Rapora göre, bu maruziyetler doğrudan DNA hasarı, kanser, kardiyovasküler hastalık ve kalıtsal genetik etkilerle bağlantılıdır.
Raporun ortak yazarlarından Tilman Ruff, "Radyasyonun oluşturduğu riskler, daha önce düşünüldüğünden çok daha büyük," dedi.
İyonlaştırıcı radyasyon, DNA bağlarını fiziksel olarak kopararak kanserli mutasyonları tetikleyebileceği için "biyolojik olarak son derece zararlıdır".
"GÜVENLİ" DOZ DİYE BİR ŞEY YOKTUR.
Ancak bu risk oldukça eşitsiz dağılıyor. Fetüsler ve küçük çocuklar en büyük tehlikeyle karşı karşıya.
Kadınlar ve kız çocukları, radyasyona bağlı kansere erkeklerden %52 daha fazla yakalanma riski taşıyor; ancak yerel topluluklarda bu hastalıkları erken teşhis etmek için gerekli temel tarama olanakları genellikle bulunmuyor.
NPA raporu, nükleer silah sahibi ülkeler arasında süregelen bir "gizlilik kültürü"nü ortaya koyuyor. Zararın kabul edildiği durumlarda bile, tazminat programları genellikle gerçek yardım sağlamaktan ziyade hükümetin sorumluluğunu sınırlamaya öncelik verir.Bu hesap verebilirlik eksikliği, etkilenen toplulukları temel sağlık hizmetlerinden, taramalardan veya risk eğitiminden mahrum bırakarak, uzmanların tehlikeli derecede hafife alınan ve göz ardı edilen bir kriz olarak tanımladığı bir duruma yol açmaktadır.
Son dönemdeki siyasi söylemler Washington'da nükleer denemelere geri dönülebileceği ihtimalini gündeme getirirken ve Rusya ile Çin arasında karşılıklı suçlamalar havada uçuşurken, NPA raporu bir uyarı işareti niteliği taşıyor.