Kanada Başbakanı Justin Trudeau, ABD Başkanı Donald Trump’ın Kanada menşeli ürünlere ek gümrük vergisi getirme kararına karşılık olarak, ABD’den yapılan ithalata yüzde 25 oranında ek vergi uygulanacağını açıkladı.
TRUMP’IN GÜMRÜK VERGİSİ KARARI PİYASALARI SARSTI
ABD Başkanı Donald Trump, Kanada, Meksika ve Çin’den yapılan ithalata ek gümrük vergisi getiren kararnameyi imzaladı. Yeni düzenlemeye göre, Kanada ve Meksika’dan ithal edilen ürünlere yüzde 25, Çin’den gelen mallara ise yüzde 10 ek gümrük vergisi uygulanacak. Ayrıca Kanada’dan ithal edilen enerji ürünlerine daha düşük bir tarife olan yüzde 10 vergi getirildi.
Bu kararın ardından Kanada’dan sert bir yanıt geldi. Başbakan Justin Trudeau, Ottawa’da düzenlediği basın toplantısında, Trump’ın tarifelerine karşılık olarak ABD’den ithal edilen 155 milyar Kanada doları değerindeki ürünlere yüzde 25 oranında ek gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu. Trudeau, 30 milyar Kanada dolarlık ürünler için ek verginin Salı günü yürürlüğe gireceğini, kalan 125 milyar dolarlık ürünler için ise bu sürecin üç hafta içinde tamamlanacağını belirtti.
HANGİ ÜRÜNLER ETKİLENECEK?
Kanada’nın ek gümrük vergisi uygulayacağı ürünler arasında alkollü içecekler, meyve ve meyve suları, sebzeler, giyim, ayakkabı, ev aletleri, spor malzemeleri ve plastik ürünler yer alıyor. Trudeau, bu vergilerin yalnızca Kanada ekonomisini korumak için değil, aynı zamanda ABD’li üreticilere de bir mesaj vermek amacıyla getirildiğini vurguladı.
TRUDEAU’DAN ABD’YE SERT MESAJ: "İŞLERİNİZİ RİSKE ATIYORSUNUZ"
Kanadalılara dayanışma çağrısı yapan Trudeau, ABD halkına da hitap ederek, “Kanada’ya karşı uygulanan gümrük vergileri, Amerikan otomotiv montaj fabrikalarını ve üretim tesislerini kapanma riskiyle karşı karşıya bırakacak. Ayrıca marketlerdeki gıda fiyatlarını ve akaryakıt maliyetlerini artıracak” dedi.
Kanada Başbakanı ayrıca, ülkesinin kritik mineraller, enerji tedariki ve diğer alanlarda tarife dışı önlemleri değerlendirdiğini ifade etti. ABD ile Kanada’nın bugüne kadar dünyadaki en güçlü ekonomik, askeri ve güvenlik ortaklıklarından birini kurduğunu belirten Trudeau, Kanadalılara yerli ürünleri tercih etmeleri ve tatillerini kendi ülkelerinde geçirmeleri yönünde çağrıda bulundu.
ABD-KANADA TİCARETİNDE KRİTİK DÖNEM
2023 verilerine göre, ABD ve Kanada arasındaki ticaret hacmi günlük 2,5 milyar doları aşarken, Kanada’nın ABD’ye gerçekleştirdiği ihracat toplam ihracatının dörtte üçünden fazlasını oluşturuyor. Kanada’nın ABD’ye ihracatı, ülkenin GSYİH’sinin yüzde 17,8’ine denk gelirken, 2,4 milyondan fazla kişiye istihdam sağlıyor.
KÜRESEL PİYASALARDA TRUMP DEPREMİ
Çin tarafı ise Trump'ın Çin'den ithal tüm ürünlere yüzde 10 ilave gümrük vergisi getirme kararına karşı tedbirler alacağını ve Dünya Ticaret Örgütüne (DTÖ) şikayette bulunacağını bildirdi. Çin Ticaret Bakanlığından yapılan açıklamada, ABD'nin gümrük vergilerini tek taraflı artırmasının DTÖ kurallarını ihlal ettiği vurgulandı.
Trump'ın tarife kararları ve Avrupa'yla Kanada'dan gelen misilleme açıklamalarının ardından dolar endeksi yaklaşık yüzde 1 artışla 109,6 seviyelerine yükselerek 2 yılın en yüksek seviyesi olan 110 seviyesini zorluyor. Brent petrolün varil fiyatı da yüzde 0,1 artışla 76,3 seviyesine çıktı.
Analistler, söz konusu tarifelerin ABD rafinerilerinin optimum seviyede üretim için ihtiyaç duyduğu ağır ham petrolün maliyetini artıracağını, karlılık oranını azaltacağını ve muhtemel üretim kesintilerine neden olacağını düşünüyor.
EMTİALARDA DÜŞÜŞ
Emtia tarafına bakıldığında ise yeni haftanın ilk işlem gününde altın yüzde 0,1, gümüşte yüzde 0,7, bakırda yüzde 1, paladyumda yüzde 0,9, platinde yüzde 2, şekerde 0,5, kakaoda yüzde 0,3 civarında değer kayıpları söz konusu.
Analistler, dolara olan talebin artmasının emtia piyasasında talep endişelerini öne çıkardığını söyledi.
Kripto para piyasasında ise Bitcoin yeni haftaya yüzde 2,5 azalışla 95 bin 368, Ethereum yüzde 12 değer kaybıyla 2 bin 577 seviyesinden işlem görüyor.
AVRUPA BORSALARINDA KAYIPLAR YÜZDE 1,5'İ AŞTI
Avrupa borsalarında bakıldığında ise Almanya'da DAX endeksinde 1,7, İngiltere'de FTSE 100 endeksinde yüzde 1,4, Fransa'da CAC 40 endeksinde yüzde 1,6, İtalya'da MIB 30 endeksinde yüzde 1,3, İspanya'da IBEX 35 endeksinde yüzde 1,2 civarında düşüşler görülüyor.
Asya borsaları da satış baskısıyla geriledi. Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,7 düşüşle 38.541 puandan ve Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 2,5 azalışla 2.454 puandan kapandı.
ABD basınında yer alan habere göre, Pekin yönetiminin, Trump'ın ek gümrük vergileri ve teknoloji kısıtlamalarını artırmasını önlemek amacıyla ABD ile anlaşmak üzere bir hazırlıkta olduğu belirtildi.
Analistler, yarın Çin piyasalarının Çin Yeni Yılı tatili sonrası açılacağını ifade ederek, ek gümrük vergilerinin Çin iç piyasasında yansımalarının görülebileceğini söyledi.
ABD'de endeks vadeli kontratlar da yeni haftaya negatif seyirle başladı.