Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) haziran ayına ilişkin konut satış istatistiklerine göre, geçen ay ülke genelinde konut satışları yıllık bazda yüzde 35,8 artarak 107 bin 723 oldu. Böylece geçen yıl temmuzda başlayan yükseliş ivmesi haziranda da devam etti.
Geçen ay ipotekli konut satışlarının yüzde 112,6 artarak 14 bin 484'e ulaşması ise dikkat çekti. Yılın ilk yarısında konut satışı yüzde 26,9 artarak 691 bin 893 oldu. Bu veri tüm zamanların en yüksek ikinci ocak-haziran dönemi verisi olarak kayıtlara geçti. Rekor, 726 bin 398 ile 2022 yılının ilk yarısında gerçekleşmişti.
Yüksek faiz oranlarına rağmen yılın ilk yarısında kredili konut satışları ikiye katlandı. Ocak-haziran döneminde ipotekli konut satışları yüzde 100,5 artarak 103 bin 90 oldu.
Sektör temsilcileri, AA muhabirine yaptığı açıklamada, haziran ayına ve yılın ilk yarısına ilişkin konut satışlarını değerlendirdi.
"Yıl sonunda 1,5 milyonun üzerine çıkabiliriz"
Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) Yönetim Kurulu Başkanı Ziya Yılmaz, konut satışlarındaki artışa işaret ederek, "Satış adedinin, enflasyonun düşmesi ve faizlerin inmesiyle bu yıl 1,5 milyonun üzerine çıkacağını düşünüyoruz." dedi.
Sıfır ve ipotekli konut satışların payının artması gerektiğini anlatan Yılmaz, arz ve kredi olanaklarında iyileşme sağlanması halinde konut ve kira fiyatlarının kontrolünün mümkün olabileceğini söyledi.
Yılmaz, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in "Dar gelirli kesimin ev sahibi olabilmesi için gerekirse uzun vadelerle konut sahibi olması sağlanmalı" şeklindeki açıklamalarını oldukça olumlu bulduklarını kaydederek, bu kapsamda Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun (BDDK) konut kredilerindeki kısıtlamaları kaldırmasıyla kredili ve sıfır satışların daha iyi bir noktaya geleceğini anlattı.
Konut arzını artırmaya yönelik arsa maliyetlerini aşağıya çekecek uygulamaların hızla devreye alınması gerektiğini vurgulayan Yılmaz, düşük maliyetli arsa arzının önemine dikkati çekti.
"Faizlerde indirimlerin başlamasıyla artış ivmesi devam edecektir"
Gayrimenkul ve İnşaat Platformu Başkanı Mustafa Ekiz de yatırımcıların özellikle büyükşehirlerde gayrimenkulü hem değer saklama hem de kira getirisi aracı olarak görmeye devam ettiğini belirterek, "Gayrimenkul, Türkiye'de tarihsel olarak enflasyona karşı bir güvenli liman olarak görülüyor. Enflasyon beklentileri devam ettikçe, insanlar tasarruflarını konut gibi somut varlıklara yönlendirme eğiliminde oluyor." dedi.
TCMB'nin temmuzda faiz indirimine gitme ihtimalinin yüksek olduğunu dile getiren Ekiz, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Bu indirimlerin kademeli olarak devam etmesi konut kredisi faiz oranlarına da yansıyacaktır. Böylece aylık ödeme miktarları düşer ve konut alım gücü artar. Bu kapsamda özellikle ilk el konut satışları olumlu etkilenecektir. Kredili satışlardaki artış, müteahhitlerin ellerindeki stokları eritmesine ve yeni projelere başlamasına olanak tanır. Bu da inşaat sektöründe bir hareketlilik ve istihdam artışı anlamına gelir."
"Yüksek kiralar da satışları artırdı"
Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Genel Başkanı Hakan Akdoğan ise konut fiyatlarının reel olarak düşmesinin satışların artmasında önemli bir etken olduğunu ifade etti.
Yüksek kira fiyatlarının vatandaşları alıma yönlendirdiğini ifade eden Akdoğan, TCMB'nin faiz indirimine gitmesini beklendiğini, böylece satışlardaki ivmenin devam etmesini öngördüklerini belirtti.
"Yüksek faiz oranlarına rağmen ipotekli satışlar katlandı"
Anadolu Yakası İnşaat Müteahhitleri Derneği (AYİDER) Başkanı Hakan Şişik de haziranda konut satışlarının önceki aya göre azaldığını belirterek, yaz dönemiyle sektörün daha durağan bir döneme girdiğini, faiz indirimiyle yeniden hareketlenmenin sağlanacağını kaydetti.
Yılın ilk yarısında 2024'ün aynı dönemine göre yüzde 26,9'luk artış yaşandığını kaydeden Şişik, yüksek faiz oranlarına rağmen ipotekli satışlardaki artış oranlarının üç haneye yükseldiğini vurguladı.
"Teşvik ve destekler satış ivmesini artırır"
Nef Yönetim Kurulu Başkanı Erden Timur ise maliyet artışlarının dizginlenmesi, üretimin canlanmaya başlaması ve TCMB'nin ısrarlı tutumuyla sektörde canlanmanın başladığını belirterek, geçen yıl temmuzda başlayan konut satışlarındaki artış ivmesinin devam ettiğini söyledi.
Sıfır ve ipotekli satışlardaki artışa işaret eden Timur, şu ifadeleri kullandı:
"Rakamlarda düzelmeleri görüyoruz. İkinci yarıda faiz indirim rüzgarıyla canlanmayı her alanda hissetmeye başlayacağız. Bu sene 1,5 milyon bandı aşılacak görünüyor. Vatandaş konutun güvenli liman olduğuna bir kez daha işaret ediyor. Ciddi bekleyen talep var, bu tablonun değişmesi için yakalanan ivmenin daha da yukarı taşınması şart. Burada kamunun da faiz indirimleriyle beraber devreye alacağı teşvikler, özellikle evi olmayanları destekleyecek formüller rekorların daha dengeli bir görünüm göstermesini de sağlar."
"Uygun fiyatlı konut bulan alıyor"
Helmann Holding Yönetim Kurulu Başkanı Selman Özgün de yılın ilk yarısında yüksek faiz oranlarına rağmen konut satış adetlerinin 700 bine yaklaştığını belirterek, "Tüm olumsuzluklara karşın vatandaşlar konut alımından vazgeçmiyor. Yüksek kiralar, konut fiyatlarının son bir yılda reel olarak düşmesi ve az da olsa uygun fiyatlı konutların hala bulunabilmesi satışları artırıyor." dedi.
Özgün, döviz, altın ve vadeli mevduattan kazananların yatırımlarını gayrimenkulde değerlendirmek istemesinin de satışları artırdığını kaydederek, bundan sonraki süreçte konut arzını artırmaları gerektiğinin altını çizdi.
"Yatırımdan çok oturum amaçlı talep var"
Ege Yapı GYO Genel Müdürü Didem Güneş de geçen yılı yüksek maliyet ve faizle geçiren Türkiye'nin bu sene ivme yakaladığını söyledi.
Geçen yılın ilk yarısına göre sıfır konut satışındaki artışın yüzde 19,8 olduğunu dile getiren Güneş, "İlk 6 ay toplamında 691 bin konut satışını geçtik. Geçen sene son 6 ayda 1 milyona yakın konut satılmıştı. Dolayısıyla bu sene 1,5 milyonun üstüne çıkmamız olası görünüyor." diye konuştu.
Algün İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Cihat Algün ise özellikle orta gelirli kesimin konut kredi faizlerinin düşmesini sabırsızlıkla beklediğini kaydederek, "Elindeki parasını faiz, altın ve döviz gibi enstrümanlarda değerlendirenler uygun şartlar oluştuğunda hemen harekete geçiyor. Yatırımdan çok oturum amaçlı ev sahibi olmayı isteyen bu kesim faizler aşağı doğru hareket ettiğinde alım yapıyor." açıklamasında bulundu.